بررسی تأثیرات اجتماعی هوش مصنوعی



نویسنده: بنجامین دانیل | دانشکده علوم انسانی، هنر و علوم اجتماعی

MIT News – Computer Science and Artificial Intelligence Laboratory (CSAIL) / ۲۴ ژوئن ۲۰۲۶



در «همایش هوش مصنوعی و جامعه» که اخیراً در MIT برگزار شد، کارشناسانی از سراسر این مؤسسه درباره مزایا و خطرات بالقوه نوآوری فناورانه بر نیروی کار، ماهیت اشتغال، گفتمان مدنی، مدیریت انتخابات و موضوعات دیگر به بحث و تبادل نظر پرداختند.

این رویداد شامل ارائه‌های پژوهشی انفرادی، میزگردهای تخصصی و همچنین یک اجرای موسیقی بود که به بررسی استفاده از هوش مصنوعی مولد در هنر می‌پرداخت.

این همایش با همکاری مشترک دانشکده علوم انسانی، هنر و علوم اجتماعی (SHASS) و برنامه مسئولیت‌های اجتماعی و اخلاقی محاسبات (SERC) برگزار شد و با مشارکت دو ابتکار راهبردی MIT یعنی کنسرسیوم تأثیر هوش مصنوعی مولد (MGAIC) و همکاری مشترک بینش انسانی MIT (MITHIC) ارائه گردید.

آگوستین رایو، رئیس دانشکده SHASS و دن هاتن‌لوچر، رئیس کالج محاسبات شوارتزمن MIT، سخنرانی افتتاحیه را ارائه کردند.

رایو گفت که گردهم آوردن محققان از سراسر MIT اقدامی آگاهانه و هدفمند بوده است، زیرا درک تأثیر هوش مصنوعی مستلزم بهره‌گیری از تخصص حوزه‌های گوناگون در سراسر این مؤسسه است.

رایو اظهار داشت: «توجه به پیامدهای اجتماعی هوش مصنوعی، انحرافی از مأموریت MIT نیست، بلکه راهی است برای اطمینان از اینکه رهبری فنی ما حداکثر تأثیرگذاری را داشته باشد.»

هاتن‌لوچر نیز افزود که رشد سریع محاسبات و هوش مصنوعی، حمایت از گفتگوها و تحقیقات میان‌رشته‌ای را به امری حیاتی بدل کرده است.

هاتن‌لوچر گفت: «درک اینکه هوش مصنوعی در چه زمینه‌هایی عالی عمل می‌کند و در چه مواردی کوتاهی می‌کند، نه‌تنها برای گشودن قفل مزایای آن، بلکه برای اجتناب از خطاهای بحرانی، اتکای بیش از حد و پیامدهای ناخواسته ضروری است.»

مشاغل و هوش مصنوعی

این همایش که در سالن کنسرت «تال» در ساختمان موسیقی لینده MIT برگزار شد، در ۱۲ مه با سخنرانی اصلی دیوید اوتور، اقتصاددان و استاد دپارتمان اقتصاد MIT، افتتاح گردید. اوتور این روایت رایج که هوش مصنوعی صرفاً مشاغل را حذف خواهد کرد، به چالش کشید و به جای آن پیشنهاد کرد که تأثیر فناوری به نحوه اثرگذاری آن بر کمیابی و ارزش تخصص انسانی بستگی دارد.

او گفت: «زمانی که به نحوه تعامل فناوری با ارزش نیروی کار می‌اندیشم، آن را از دریچه نحوه تغییر کمیابی تخصص مورد بررسی قرار می‌دهم، اینکه آیا آن را ارزشمندتر می‌کند یا بیشتر به یک کالای معمولی تبدیل می‌سازد.»

اوتور گفت آنچه اهمیت دارد این است که اتوماسیون، وظایف پشتیبانی روتین را حذف می‌کند یا وظایف تخصصی را. او استدلال کرد که هوش مصنوعی احتمالاً مشاغل تخصصی جدیدی خلق خواهد کرد که نیازمند سیاست‌های پیش‌دستانه پیرامون آموزش نیروی کار، بیمه دستمزد و مالکیت گسترده‌تر سرمایه است.

پس از آن میزگردی با مدیریت راب لافلین، از شرکای مک‌کینزی اند کامپنی و با حضور کارشناسانی از MIT برگزار شد که در آن به بحث درباره نحوه تغییر کار و معنای آن برای جامعه پرداخته شد.

دانیلا راس، استاد علوم کامپیوتر MIT و مدیر آزمایشگاه علوم کامپیوتر و هوش مصنوعی (CSAIL)، هیجان خود را نسبت به روش‌هایی که هوش مصنوعی می‌تواند محیط کار را ارتقا دهد، ابراز کرد.

او گفت: «دوست دارم ربات را به عنوان دوست و دستیار شما تصور کنم، به عنوان کسی که شما را زیر نظر دارد و درمی‌یابد چگونه به شما کمک کند، کسی که می‌توانید در سطح بالایی به او وظیفه محول کنید.»

با این وجود، راس گفت که قضاوت انسانی همچنان در تصمیم‌گیری حیاتی است.

او افزود: «ما واقعاً می‌توانیم به هم‌کاری با ابزارهای هوش مصنوعی بیندیشیم، اما نقش انسان به عنوان تصمیم‌گیرنده، به عنوان فردی با قضاوت خوب، به عنوان شخصی که گام بعدی را -هر آنچه که باشد- تعیین می‌کند، همچنان فوق‌العاده مهم باقی می‌ماند.»

دِیوید مایندل، استاد هوانوردی و فضانوردی و استاد تاریخ مهندسی و ساخت در برنامه علم، فناوری و جامعه، می‌گوید ماهیت کار طی سال‌ها به طور مداوم تغییر کرده است، اما «آنچه اهمیت دارد، کار جدید است.»

او گفت: «ما باید از افراد، اقتصاد و حرفه‌ها حمایت کنیم تا دائماً در حال خلق کار جدید باشند. این کاملاً ضروری است که ما ابزارها را در اختیار جوانان بگذاریم و به آن‌ها اجازه دهیم آنچه را خلاقانه می‌یابند انجام دهند و به ما نشان دهند کار جدید چه خواهد بود.»

اعضای میزگرد همچنین درباره ضرورت حفظ استانداردهای ایمنی و هم‌زمان کاوش راه‌هایی برای یافتن بهره‌وری بیشتر صحبت کردند. مایندل از مثال پروازهای باری نام برد که به دلیل طول پرواز نیازمند شش خلبان هستند.

او گفت: «ما هنوز نمی‌دانیم چگونه تعداد خلبان‌ها را از شش به پنج کاهش دهیم، چه برسد به دو، یک یا صفر. سرمایه زیادی پشت حل این مشکل وجود دارد، اما همچنین یک سیستم بسیار غنی تکامل یافته است که آن سیستم‌ها را ایمن ساخته است.»

سندهیل مولایناتان، استاد دپارتمان‌های اقتصاد و مهندسی برق و علوم کامپیوتر MIT (EECS)، چشم‌اندازی از کاربرد و رشد هوش مصنوعی را توصیف کرد که بهبودهای بهره‌وری را ارائه می‌دهد، اما همچنین هشدار داد: «فکر می‌کنم بسیار ارزشمند است که دستاوردهای بهره‌وری را از چیزهایی که واقعاً باعث رشد بلندمدت می‌شوند، تفکیک کنیم.»

مولایناتان گفت در هر صورت، واضح است که ما در حال ورود به دوره‌ای با واریانس بالا از نظر تأثیر هوش مصنوعی بر نیروی کار هستیم.

او گفت: «اگر بگویید “دقیقاً سازمان‌ها چگونه بازسازی خواهند شد؟” من نمی‌دانم. اما آیا بازسازی زیادی رخ خواهد داد؟ باور نکردنی است که بازسازی زیادی رخ ندهد. و به نوعی، اگر بدانیم که آنچه واردش می‌شویم یک دوره با واریانس بالا است، همین به‌تنهایی به طرز باورنکردنی آگاهی‌بخش است.»

دموکراسی و هوش مصنوعی

بخش دوم همایش بر فناوری هوش مصنوعی و تأثیر آن بر دموکراسی متمرکز بود.

چارا پودیماتا، استادیار توسعه شغلی و استادیار تحقیق در عملیات و آمار در مدرسه مدیریت اسلون MIT، پژوهش خود را درباره ممیزی مدل‌های زبانی بزرگ برای سوگیری در اطلاعات انتخاباتی ارائه کرد.

او گفت: «الگوریتم‌ها در حال حاضر چیزهای زیادی درباره زندگی ما تصمیم می‌گیرند. در مورد چت‌بات‌ها و اطلاعات انتخاباتی، اگر دو نفر را در نظر بگیرم که با یک چت‌بات تعامل دارند… چت‌بات چگونه پاسخ خواهد داد؟ چگونه اطلاعاتی را که به این افراد می‌دهد، شخصی‌سازی خواهد کرد؟»

یک مطالعه طولی روی ۱۲ مدل اصلی در طول فصل انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۴ ایالات متحده نشان داد که پاسخ‌ها بر اساس ویژگی‌های جمعیت‌شناختی اظهارشده و گرایش‌های سیاسی، به طور قابل‌توجهی متفاوت بوده است. تیم تحقیقاتی او اکنون روی یک ممیزی جدید از انتخابات میاندوره‌ای ۲۰۲۶ آمریکا کار می‌کند که از یک نظرسنجی بازطراحی‌شده با نظر متخصصان علوم سیاسی بهره می‌برد.

در طول میزگردی که با مدیریت سونگ‌یی یون، بنیان‌گذار و شریک مدیریت در Principal Venture Partners و عضو هیئت امنای MIT برگزار شد، کارشناسان نگرانی خود را درباره پتانسیل هوش مصنوعی برای فرسایش هنجارها و فرآیندهای دموکراتیک ابراز کردند، اما همچنین به کاوش درباره پیامدهای مثبت بالقوه نیز پرداختند.

بیلی فلانیگان، استادیار توسعه شغلی در دپارتمان علوم سیاسی که به طور مشترک با EECS در کالج محاسبات شوارتزمن MIT همکاری دارد، گفت نسبت به نحوه به‌کارگیری هوش مصنوعی توسط برخی به عنوان ابزاری که می‌تواند افراد را سریع‌تر به تصمیم‌گیری یا اجماع برساند، تردید دارد.

او گفت: «و دلیلی وجود دارد که فکر کنیم این کار خوب است، چون کارآمدتر است. آسان‌تر است. اما بسیاری از این عناصر رویه‌ای دموکراسی را که همان مناسک نحوه گردهم آمدن و تصمیم‌گیری ما هستند، از دست می‌دهد. و فکر می‌کنم وقتی شروع به اندیشیدن درباره اتوماسیون می‌کنیم، فراموش کردن این موضوع یک اشتباه است.»

چارلز استوارت سوم، استاد ممتاز علوم سیاسی و مدیر مؤسس آزمایشگاه علوم و داده‌های انتخاباتی MIT، گفت یکی از چالش‌ها این است که ساختارهای حکومتی با همان سرعت فناوری تکامل نمی‌یابند.

استوارت گفت بزرگ‌ترین نگرانی او پتانسیل هوش مصنوعی برای ایجاد هرج‌ومرج در طول و پس از انتخابات است.

او گفت: «اگر و زمانی که اوضاع خراب شود، می‌تواند بسیار بد و بسیار خراب پیش برود. اگر نتیجه یک انتخابات زیر سؤال برود، این می‌تواند به خشونت منجر شود.»

او افزود: «ما پیشتر در دوران‌های با فناوری پایین هم شاهد دستکاری نتایج انتخابات بوده‌ایم. چیزی که مرا نگران می‌کند این است که در روز انتخابات پیش رو و چهارشنبه پس از آن چه چیزی مشاهده خواهم کرد و آیا هوش مصنوعی به ایجاد اختلالات برگشت‌ناپذیر در نظام انتخاباتی کمک کرده است یا خیر.»

لیلی تای، استاد علوم سیاسی و مدیر و بنیان‌گذار آزمایشگاه حکمرانی MIT (MIT GOV/LAB)، گفت که هوش مصنوعی از بسیاری جهات علیه هنجارها و تعهدات دموکراتیک ضروری برای یک دموکراسی سالم عمل می‌کند.

او گفت: «واقعاً مهم است که نه‌تنها در اصول طراحی، بلکه در تعهدات طراحان نیز با ارزش‌ها و اصولی که مشخصه‌های بنیادین دموکراسی هستند آشنا باشیم: عاملیت، برابری سیاسی، احترام متقابل، شمول‌پذیری و خودمختاری.»

تای همچنین اشاره کرد که پژوهش‌اش نشان داده برخی افراد در تعامل با ماشین‌ها راحت‌تر هستند. او یک «چت‌بات گفتگوی سقراطی» را توصیف کرد که تیمش طراحی کرده و از افراد می‌خواهد تفکر پشت باورها و مواضع خود را بیان کنند.

او گفت: «و این به طرز جالبی به نظر می‌رسد که موضع سیاستی آن‌ها را در این فرآیند تعدیل می‌کند. بنابراین کاملاً نمونه‌هایی از روش‌هایی وجود دارد که هوش مصنوعی می‌تواند تأثیرات مثبتی بر دموکراسی داشته باشد. اما واقعاً مسئله بر سر طراحی با اصول درست و ارزیابی دقیق آن‌هاست.»



📝 ترجمه و گزارش اختصاصی: پایگاه خبری افندا
📥 منبع: MIT News

🟢 بله، روبیکا و ایتا: @afanda
🟡 تلگرام: @afandanews

#هوش_مصنوعی #MIT #جامعه #دموکراسی #آینده_مشاغل #اخلاق_فناوری #افندا

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *