دانشمندان موفق به شناسایی یک سیگنال عصبی پنهان در سیستم عصبی شدهاند که به بدن فرمان توقف خاراندن را صادر میکند. این کشف که حول محور مولکولی به نام TRPV4 شکل گرفته، همچون یک سیستم ترمز داخلی برای تسکین خارش عمل میکند و میتواند مسیر درمان بیماریهای مزمن پوستی را متحول سازد.
به گزارش پایگاه خبری افندا، پژوهشگران دانشگاه لوون بلژیک در یک مطالعه پیشگامانه، نقش غیرمنتظرهای برای کانال یونی TRPV4 در تنظیم رفتار خاراندن کشف کردهاند. این پژوهش که در هفتادمین نشست سالانه انجمن بیوفیزیک در سانفرانسیسکو ارائه شد، برای نخستین بار نشان میدهد که مغز چگونه لحظه توقف خارش را تشخیص میدهد.
🧬 TRPV4؛ حسگری فراتر از درد
کانال یونی TRPV4 عضوی از خانواده پروتئینهای غشایی است که همچون دروازههای مولکولی در سلولهای عصبی حسی عمل میکنند. این کانالها به محرکهای فیزیکی و شیمیایی پاسخ داده و به سیستم عصبی در تشخیص دما، فشار و تنش بافتی کمک میکنند. روبرتا گوآلدانی، سرپرست تیم تحقیقاتی، در این باره میگوید: «ما در ابتدا در حال مطالعه TRPV4 در زمینه درد بودیم. اما آنچه به وضوح نمایان شد، اختلالی در خارش و به طور خاص، نحوه تنظیم رفتار خاراندن بود».
🧪 موشهایی که نمیتوانستند دست از خاراندن بردارند
برای بررسی دقیقتر، تیم تحقیقاتی موشهای اصلاحژنتیکیشدهای ایجاد کردند که در آنها TRPV4 تنها از نورونهای حسی حذف شده بود. این رویکرد دقیق، محدودیت مطالعات قبلی را که پروتئین را از کل بدن حذف میکردند، برطرف ساخت. نتایج شگفتانگیز بود: موشهای فاقد TRPV4 در مجموع کمتر میخاراندند، اما هر بار که شروع به خاراندن میکردند، این کار را برای مدتی بسیار طولانیتر از حد طبیعی ادامه میدادند.
گوآلدانی این رفتار متناقض را اینگونه توضیح میدهد: «در نگاه نخست، این موضوع متناقض به نظر میرسد. اما در واقع، این یافته نکته بسیار مهمی را درباره نحوه تنظیم خارش آشکار میسازد».
🔄 نقش دوگانه یک پروتئین؛ از ایجاد خارش تا ترمز آن
یافتههای این مطالعه نشان میدهد که TRPV4 نقش پیچیدهتری نسبت به آنچه پیشتر تصور میشد ایفا میکند. در سلولهای پوستی، این کانال ممکن است به ایجاد احساس خارش کمک کند. اما در نورونهای حسی، ظاهراً به عنوان بخشی از یک مدار عصبی «توقف خاراندن» عمل میکند. این سیگنال بازخوردی منفی، پیامی عصبی را به نخاع و مغز ارسال میکند که خاراندن به اندازه کافی انجام شده و زمان توقف فرا رسیده است. بدون این سیگنال، احساس رضایت ناشی از خاراندن کاهش یافته و فرد به خاراندن ادامه میدهد.
💊 پیامدهای مهم برای درمانهای آینده
خارش مزمن، میلیونها نفر از مبتلایان به بیماریهایی نظیر اگزما، پسوریازیس و بیماریهای کلیوی را تحت تأثیر قرار میدهد و گزینههای درمانی مؤثر برای آن محدود است. گوآلدانی با اشاره به این موضوع هشدار میدهد: «این یافته بدان معناست که مسدودسازی گسترده TRPV4 احتمالاً راهحل مناسبی نخواهد بود. درمانهای آینده باید هدفمندتر طراحی شوند و شاید تنها بر روی پوست عمل کنند، بدون آنکه در مکانیسمهای عصبی که به ما فرمان توقف میدهند، اختلال ایجاد کنند».
🔮 افقهای پیش رو
متخصصان بر این باورند که درک دقیق سازوکارهایی که بدن برای کنترل خارش به کار میگیرد، میتواند به توسعه نسل جدیدی از درمانها برای خارش مزمن منجر شود. این کشف نهتنها پاسخ یکی از پرسشهای قدیمی علم اعصاب را روشن میسازد، بلکه روزنه امیدی تازه برای میلیونها بیماری است که سالها با چرخه بیپایان خارش و خاراندن دستوپنجه نرم میکنند.
—
📝 ترجمه اختصاصی و تنظیم خبر: پایگاه خبری افندا
#خارش #TRPV4 #خارش_مزمن #اگزما #پسوریازیس #کشف_علمی #علوم_اعصاب #افندا